Μαρτίνος Λούθηρος, ο ιδρυτής του Προτεσταντισμού.

Ο Μαρτίνος Λούθηρος (Martin Luther) γεννήθηκε στο Αϊσλεμπεν της Σαξονίας το 1483. Μετά τη γέννησή του μετακόμησαν οικογενειακώς στο Μάνσφελντ όπου παρακολούθησε το τοπικό λατινικό σχολείο. Στη συνέχεια φοίτησε σε σχολείο του Μαγδεμβούργου και του Αϊζενάχ και το 1501, σε ηλικία 18 ετών, εγγράφηκε στο πανεπιστήμιο της Ερφούρτης όπου παρακολούθησε σχολαστική φιλοσοφία, ενώ ασχολήθηκε και με την μουσική. Ανέπτυξε σημαντική διαλεκτική ικανότητα και λόγω των μακρών ομιλιών του , του είχαν προσάψει το παρωνύμιο «φιλόσοφος». Το 1505 πήρε το δίπλωμά του από το πανεπιστήμιο αλλά αντί να ακολουθήσει τις νομικές σπουδές που άρχισε μετά από υπόδειξη του πατέρα του, αποφάσισε να ακολουθήσει τη ζωή του μοναχού και ζήτησε να γίνει δεκτός από τη Μονή των Αυγουστινιανών Ερημιτών στην Ερφούρτη. Κατά μία εκδοχή, που αναφέρεται σε έργο του αργότερα, η απόφασή του να μονάσει οφειλόταν σε τάμα που είχε κάνει όταν χτυπήθηκε από θύελλα και κεραυνό κοντά στο χωριό Στότερνχαϊμ, στο δρόμο για την Ερφούρτη.
Τον Απρίλιο του 1507 χειροτονήθηκε ιερέας και επιδόθηκε σε θεολογικές σπουδές στο πανεπιστήμιο της Βυτεμβέργης. Το 1512 ανακηρύχθηκε διδάκτορας της Θεολογίας και ανέλαβε την εδρα της Ερμηνευτικής Θεολογίας, διαδεχόμενος τον Αυγουστιανό θωμιστή Γιόχαν φον Στάουπιτς. Από τη θέση αυτή άρχισε το έργο της ζωής του : την Προτεσταντική Μεταρρύθμιση.  Ασχολήθηκε με θεολογικά και θρησκευτικά διλήμματα που προέρχονταν από τις έννοιες «πειρασμός» και «θεία δικαίωση».
Την εποχή εκείνη είχε κορυφωθεί η διαδικασία των αφετηρίων γραμμάτων (συγχωροχάρτια) που προσέφεραν την άφεση των αμαρτιών έναντι χρημάτων. Τα συγχωροχάρτια χορηγούνταν εν ονόματι της παπικής αυθεντίας μέσω εξουσιοδοτημένων πρακτόρων. Η διαδικασία είχε σκοπό την κάλυψη των οικονομικών αναγκών των παπών. Το 1476 η διαδικασία των συγχωροχαρτιών επεκτάθηκε από τον πάπα Σίξτο Δ΄και στις ψυχές που βρίσκονταν στο Καθαρτήριο.  Εκφράζοντας την έντονη αντίδρασή του ο Λούθηρος στην πώληση των συχγωροχαρτιών, θυροκόλλησε στις 31 Οκτωβρίου 1517 στην εκκλησία των Αγίων Πάντων τις «95 θέσεις του» με τις οποίες δεν αμφισβητούσε μεν την παπική προνομία αλλά τον τρόπο με τον οποίο αυτή χρησιμοποιούνταν. Ο αρχιεπίσκοπος Μαγεντίας έστειλε το έγγραφο των 95 θέσεων του Λούθηρου στη Ρώμη. Ο καθηγητής θεολογίας Κόνραντ Βίμπινα συνέταξε ένα κείμενο αντί-θέσεων, αντίγραφα του οποίου όμως κάηκαν δημόσια στη Βυτεμβέργη από εξεγερμένους φοιτητές. Ο πάπας παρήγγειλε διαδικασία διαπραγματεύσεων με τον «ατίθασο μοναχό». Στις 25 Απριλίου 1518 συγκλήθηκε η Σύνοδος των Γερμανών Αυγουστινιανών στη Χαϊδελμβέργη και με απόφασή της ο Λούθηρος απαλλάχθηκε από τα έκτακτα καθήκοντά του ως βικαρίου της επαρχίας.
To 1520 ο πάπας Λέων Ι΄ εξέδωσε τη βούλα Exsurge Domine με την οποία καταδικάζει ως αιρετικές τις 41 από τις 95 θέσεις του Λούθηρου και τον καλεί να τις αποκηρύξει. Αυτός δεν το κάνει καίγοντας δημόσια την παπική βούλα, με αποτέλεσμα τον επόμενο χρόνο ο πάπας να τον αφορίσει και να κληθεί σε απολογία στη Δίαιτα της Βόρμς όπου αρνήθηκε να ανακαλέσει και φυγαδεύτηκε στον Πύργο του Βάρτμπουργκ κοντά στο Αϊζεναχ. Η διδασκαλία του κηρύσσεται πλέον από πολλές Γερμανικές εκκλησίες και πολλοί μοναχοί εγκαταλείπουν τα μοναστήρια και γίνονται ιεροκήρυκες. Το 1522 επιστρέφει στην Βιτεμβέργη και το 1525 παντρεύεται την πρώην μοναχή Καταρίνα φον Μπόρα, με την οποία αποκτά έξι παιδιά.
Το 1530 ο Κάρολος Ε’ συγκαλεί νέα Δίαιτα στην Αυγούστα, ζητώντας να κατατεθούν Ομολογίες Πίστεως από τους Καθολικούς και τους εκπροσώπους της Μεταρρύθμισης. Ο Λούθηρος δεν συμμετέχει λόγω της ισχύως της Εδίκτου της Βόρμς, αλλά στην Δίαιτα παραδίδεται η Ομολογία της Αυγούστας που είχε γραφτεί από αυτόν. Η Μεταρρύθμιση καταδικάζεται για ακόμα μία φορά, με αποτέλεσμα οι πρίγκηπες και οι εκπρόσωποι των ελεύθερων πόλεων που ανήκαν στις γραμμές της Μεταρρύθμισης, να συγκροτήσουν την Ένωση του Σμαλκάλντεν.
Ο Λούθηρος πέθανε το 1546 σε ηλικία 63 ετών, στην πατρίδα του, το Άισλεμπεν. Εννιά χρόνια αργότερα δόθηκε σχετική ελευθερία για την άσκηση της Αναμορφωμένης πίστης, η οποία έκτοτε αποτέλεσε νέα θρησκεία που ονομάζεται μέχρι σήμερα Μεταρρύθμιση (Προτεσταντισμός).
Σήμερα υπάρχουν σε όλη τη γή 1,8 δις χριστιανοί, εκ των οποίων ένα δισεκατομμύριο καθολικοί, 500.000 Διαμαρτυρόμενοι (Προτεστάντες) και 300.000 Ορθόδοξοι.